Dừng Thu Phí Tham Quan Yên Tử .
Yên Tử là quần thể di tích – danh thắng nổi tiếng của tỉnh Quảng Ninh, gắn liền với lịch sử Phật giáo Việt Nam và sự ra đời của Thiền phái Trúc Lâm. Mỗi năm, nơi đây đón hàng triệu lượt khách hành hương, tham quan, chiêm bái, đặc biệt vào mùa lễ hội đầu xuân.
Theo các đề xuất mới đây, tỉnh Quảng Ninh đang xem xét Dừng Thu Phí Tham Quan Yên Tử trong thời gian 3 năm, dự kiến áp dụng từ năm 2026 đến hết năm 2028. Đây là nội dung được đưa ra trong quá trình xây dựng dự thảo nghị quyết liên quan đến cơ chế quản lý, khai thác và phát huy giá trị di sản sau khi Yên Tử được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa thế giới.
Hiện nay, mức phí tham quan Yên Tử đang được áp dụng là khoảng 40.000 đồng/người lớn và 20.000 đồng/trẻ em. Khoản thu này được sử dụng cho công tác quản lý, bảo tồn, duy tu di tích, tổ chức lễ hội và đảm bảo an ninh, trật tự trong khu vực danh thắng. Tuy nhiên, theo đánh giá của các cơ quan chức năng, nguồn thu từ phí tham quan chưa thực sự tương xứng với chi phí vận hành và bảo tồn di sản.
Việc đề xuất dừng thu phí tham quan Yên Tử trong 3 năm được cho là một bước đi mang tính chiến lược, nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân, phật tử và du khách tiếp cận không gian văn hóa – tâm linh đặc biệt này, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh di sản Yên Tử rộng rãi hơn trong nước và quốc tế.
LÝ DO ĐỀ XUẤT VÀ NHỮNG GÓC NHÌN KHÁC NHAU
Một trong những lý do quan trọng được đưa ra là ý nghĩa đặc biệt của Yên Tử với đời sống tâm linh và văn hóa dân tộc. Đây không chỉ là một điểm du lịch, mà còn là nơi hành hương linh thiêng, gắn liền với tín ngưỡng Phật giáo và lịch sử dân tộc. Việc thu phí tham quan trong nhiều năm qua từng gây ra không ít ý kiến trái chiều, đặc biệt từ cộng đồng tăng ni, phật tử và du khách hành hương.
Bên cạnh đó, Yên Tử vừa được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa thế giới, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản. Trong bối cảnh này, việc miễn phí tham quan được xem như một hình thức tri ân cộng đồng, khuyến khích người dân và du khách đến tìm hiểu, trải nghiệm di sản nhiều hơn.
Ngoài yếu tố văn hóa – tâm linh, đề xuất dừng thu phí còn nhằm kích cầu du lịch, nhất là trong bối cảnh ngành du lịch đang phục hồi sau thời gian dài chịu ảnh hưởng bởi dịch bệnh. Khi chi phí tham quan được cắt giảm, Yên Tử có thể trở thành điểm đến hấp dẫn hơn trong các tour du lịch nội địa và quốc tế, góp phần tăng lượng khách đến Quảng Ninh.
Tuy nhiên, đề xuất này cũng đặt ra không ít băn khoăn. Nhiều ý kiến cho rằng việc miễn phí tham quan có thể khiến lượng khách tăng đột biến, gây áp lực lớn lên hạ tầng, môi trường và công tác bảo tồn di tích. Ngoài ra, câu hỏi về nguồn kinh phí bù đắp cho hoạt động quản lý và bảo tồn Yên Tử trong thời gian không thu phí cũng được đặt ra.
Theo phương án được đề xuất, tỉnh Quảng Ninh có thể điều tiết, bổ sung kinh phí từ các nguồn thu khác, trong đó có nguồn thu từ Vịnh Hạ Long – Di sản thiên nhiên thế giới đã mang lại nguồn ngân sách lớn cho địa phương trong nhiều năm qua.
TÁC ĐỘNG DỰ KIẾN VÀ NHỮNG THÁCH THỨC ĐẶT RA
Nếu đề xuất dừng thu phí tham quan Yên Tử trong 3 năm được thông qua, tác động tích cực đầu tiên có thể thấy rõ là sự gia tăng lượng khách tham quan và hành hương. Việc tiếp cận di tích dễ dàng hơn sẽ giúp Yên Tử thu hút đa dạng đối tượng du khách, từ người dân địa phương, phật tử đến khách du lịch trong và ngoài nước.
Sự gia tăng lượng khách không chỉ mang ý nghĩa về mặt văn hóa mà còn tạo động lực phát triển cho các dịch vụ du lịch phụ trợ như lưu trú, ẩm thực, vận chuyển và thương mại tại khu vực xung quanh Yên Tử. Đây được xem là nguồn lợi gián tiếp nhưng bền vững cho kinh tế địa phương.
Tuy nhiên, đi kèm với cơ hội là những thách thức không nhỏ. Công tác quản lý du khách, bảo vệ cảnh quan, giữ gìn môi trường sinh thái và đảm bảo an ninh trật tự sẽ trở nên phức tạp hơn khi lượng người đổ về Yên Tử tăng cao, đặc biệt vào mùa lễ hội. Nếu không có giải pháp đồng bộ, nguy cơ quá tải và xuống cấp di tích là điều khó tránh khỏi.
Ngoài ra, việc miễn phí tham quan chỉ nên được xem là giải pháp mang tính giai đoạn. Về lâu dài, Quảng Ninh cần xây dựng mô hình quản lý di sản bền vững, hài hòa giữa bảo tồn và khai thác, đảm bảo nguồn lực tài chính ổn định cho Yên Tử mà vẫn giữ được bản chất linh thiêng, giá trị văn hóa vốn có của di tích.
Đề xuất dừng thu phí tham quan Yên Tử trong 3 năm là một chủ trương lớn, mang nhiều ý nghĩa về văn hóa, xã hội và du lịch. Quyết định này, nếu được triển khai một cách thận trọng và có lộ trình rõ ràng, có thể trở thành cú hích quan trọng giúp Yên Tử phát huy tốt hơn vai trò của một di sản văn hóa thế giới, đồng thời góp phần thúc đẩy phát triển du lịch bền vững cho tỉnh Quảng Ninh.
